वैद्यकीय वस्तूंच्या दरात तब्बल २८४१% फरक; तुकाराम मुंढेंच्या पोस्टने खळबळ, अशी होतेय रुग्णांची लूट?

मुंबई । रुग्णालयात उपचार घेताना औषधांसोबतच विविध वैद्यकीय उपकरणे आणि सर्जिकल वस्तूंचा खर्चही रुग्णांच्या बिलात जोडला जातो. मात्र, या वस्तूंची खरेदी किंमत आणि रुग्णांकडून आकारली जाणारी किंमत यामध्ये मोठी तफावत असल्याचे महाराष्ट्रातील एका सर्वेक्षणातून समोर आले आहे. काही प्रकरणांमध्ये हा फरक तब्बल २,८४१ टक्क्यांपर्यंत असल्याचे ‘मिंट’ने अहवालात नमूद केले आहे.

या पार्श्वभूमीवर महाराष्ट्र अन्न व औषध प्रशासनाचे (FDA) आयुक्त तुकाराम मुंडे यांनी या अवाजवी किमतींवर तीव्र आक्षेप घेतला असून त्यांनी केंद्रीय पातळीवर या प्रकरणाचा आढावा घेण्याची मागणी केली आहे. १० ऑगस्ट रोजी त्यांनी औषधनिर्माण विभाग आणि राष्ट्रीय औषध किंमत प्राधिकरणाला (NPPA) पत्र पाठवून सर्वेक्षणातील निष्कर्ष तपासण्याची तसेच आवश्यक नियामक कारवाई करण्याची विनंती केली. वैद्यकीय उपकरणांवरील व्यापारातील नफ्यावर मर्यादा घालणे किंवा काही अत्यावश्यक उपकरणांना निश्चित किंमत देखरेखीखाली आणण्यासारख्या उपायांचा विचार करण्याची मागणी करण्यात आली आहे.

सर्वेक्षणात आंतररुग्ण सेवेत वापरल्या जाणाऱ्या कॅथेटर, आयव्ही इन्फ्युजन सेट, सिरिंज, नेब्युलायझर आणि ऑक्सिजन मास्क यांसारख्या वस्तूंच्या किमतींची पाहणी करण्यात आली. खासगी रुग्णालयांनी या वस्तू कोणत्या दराने खरेदी केल्या आणि त्यानंतर त्यांची एमआरपी किंवा रुग्णांकडून आकारलेली रक्कम किती होती, याची तुलना करण्यात आली.

नेमकी कशी होतेय रुग्णांची लूट?

हॉस्पिटल्स IV सलाईन सेट अवघ्या ११.०५ रुपयांना खरेदी करतात, पण रुग्णांच्या बिलात त्याची छापलेली किंमत (MRP) थेट ३२५ रुपये लावली जाते. ६.७५ रुपयांना मिळणारी सिरिंज रुग्णांना ५७.२० रुपयांना आकारली जाते. अवघ्या २९.४१ रुपयांचे कॅथेटर रुग्णांच्या माथी ३१० रुपयांच्या MRP ने मारले जाते. ऑक्सिजन मास्क, नेब्युलायझर यांसारख्या अत्यावश्यक वस्तूंच्या किमतींमध्येही हजारो टक्क्यांची तफावत आढळून आली आहे.