जळगाव । दसऱ्याच्या मुहूर्तावर सोने-चांदी खरेदी करण्याची परंपरा असली, तरी यंदा जळगावच्या सुवर्ण बाजारपेठेत अपेक्षित उत्साह दिसून आला नाही. दुष्काळी परिस्थिती, खरीप हंगामातील पिकांचे घटलेले उत्पादन आणि सोने-चांदीचे सर्वसामान्यांच्या आवाक्याबाहेर असलेले दर यामुळे ग्राहकांनी खरेदीकडे पाठ फिरवल्याचे चित्र दिसले. परिणामी, दरवर्षी दसऱ्याला होणाऱ्या कोट्यवधी रुपयांच्या उलाढालीला यंदा फटका बसला असून, सराफा व्यावसायिकांच्या अंदाजानुसार उलाढालीत सुमारे १५ टक्क्यांनी घट झाली आहे.
दरवर्षी १० ते १२ कोटींची उलाढाल; यंदा मात्र मंदीचे चित्र
जळगावची सुवर्ण बाजारपेठ ही उत्तर महाराष्ट्रातील महत्त्वाच्या बाजारपेठांपैकी एक मानली जाते. दसऱ्याच्या शुभमुहूर्तावर सोने खरेदी करण्यासाठी दरवर्षी ग्राहकांची गर्दी होते. सोन्याची नाणी, दागिने आणि चांदीच्या वस्तूंच्या खरेदीतून या दिवशी मोठी आर्थिक उलाढाल होते. साधारणपणे दसऱ्याच्या दिवशी जळगावच्या सराफा बाजारात १० ते १२ कोटी रुपयांची उलाढाल होते. मात्र, यंदा बाजारपेठेत अपेक्षित गर्दी नसल्याने व्यावसायिकांना मंदीचा सामना करावा लागल्याचे चित्र आहे.
दुष्काळामुळे ग्रामीण ग्राहकांचे आर्थिक गणित बिघडले
जळगाव जिल्ह्याच्या ग्रामीण अर्थव्यवस्थेचा मुख्य आधार शेती आहे. यंदा दुष्काळी परिस्थिती आणि खरीप पिकांच्या उत्पादनात झालेली घट यामुळे शेतकरी कुटुंबांच्या उत्पन्नावर परिणाम झाला आहे. अपेक्षित उत्पन्न मिळण्याबाबत अनिश्चितता असल्याने अनेक कुटुंबांनी सणासुदीच्या खर्चावर मर्यादा घातल्या आहेत. त्यामुळे दसऱ्याच्या मुहूर्तावर सोने-चांदी खरेदीसाठी शहरात येणाऱ्या ग्रामीण ग्राहकांचा प्रतिसादही कमी राहिल्याचे दिसून आले.
यंदा दसऱ्याच्या काळात सोन्याच्या दरात मोठी घसरण झाली. सोमवारच्या तुलनेत मंगळवारी सोन्याचा दर प्रति १० ग्रॅममागे १ हजार ८४७ रुपयांहून अधिक कमी झाला. त्यामुळे २४ कॅरेट सोन्याचा जीएसटीसह दर प्रति १० ग्रॅम १ लाख ५० हजार ३०८ रुपयांपर्यंत खाली आला.चांदीच्या दरातही प्रति किलो ३ हजार ९० रुपयांची घसरण नोंदवण्यात आली. त्यामुळे जीएसटीसह चांदीचा दर प्रति किलो २ लाख १६ हजार ३०० रुपयांवर आला. दरातील या घसरणीमुळे ग्राहकांना खरेदीची संधी उपलब्ध झाली होती. मात्र, सोन्याचे दर कमी झाले असले तरी दागिने खरेदीसाठी लागणारी एकूण रक्कम मोठी असल्याने अनेक ग्राहकांनी खरेदी पुढे ढकलणे पसंत केले.
दसऱ्याला सोने खरेदी करणे शुभ मानले जाते. त्यामुळे या दिवशी अनेक कुटुंबे आपल्या आर्थिक क्षमतेनुसार सोन्याची नाणी, दागिने किंवा चांदीच्या वस्तू खरेदी करतात. यंदा मात्र आर्थिक परिस्थितीचा विचार करून ग्राहकांनी खर्चावर नियंत्रण ठेवले. काही ग्राहकांनी केवळ आवश्यक वस्तूंची खरेदी केली, तर अनेकांनी परिस्थिती सुधारल्यानंतर दागिने खरेदी करण्याचा निर्णय घेतला.दुष्काळी परिस्थिती, शेतीतील अनिश्चित उत्पन्न आणि मौल्यवान धातूंचे उच्च दर या घटकांचा एकत्रित परिणाम जळगावच्या सुवर्ण बाजारपेठेवर झाल्याचे चित्र आहे. त्यामुळे दसऱ्यासारख्या महत्त्वाच्या सणाच्या दिवशीही बाजारपेठेला अपेक्षित तेजी मिळाली नाही. सराफा व्यावसायिकांच्या प्राथमिक अंदाजानुसार यंदा उलाढालीत सुमारे १५ टक्क्यांची घट झाली आहे.
Discussion about this post